Zakon o bezbednosti saobraćaja na putevima (ZOBS) jasno propisuje da sva deca ispod 135 cm visine ili mlađa od 12 godina moraju biti vezana u odgovarajućem auto-sedištu. Prekršaj ove obaveze povlači ozbiljne novčane kazne, kaznene poene, pa čak i zatvorsku kaznu u najtežim slučajevima.
Zakonska obaveza — ko mora imati auto-sedište?
ZOBS definiše obavezu korišćenja auto-sedišta na osnovu dva kriterijuma: visine i uzrasta. Dete mora biti u odgovarajućem sedištu ako je:
- Ispod 135 cm visine— bez obzira na uzrast
- Mlađe od 12 godina— bez obzira na visinu
Oba uslova moraju biti ispunjena da bi dete smelo da se vozi samo sa pojasom. Dakle, dete od 11 godina koje je više od 135 cm i dalje mora da koristi sedište.
Kazne za prevoz deteta bez sedišta
Kazne variraju u zavisnosti od načina na koji je dete prevozeno:
- Bez auto-sedišta (fiksna kazna): 5.000 RSD — kada je dete u vozilu ali bez odgovarajućeg sedišta, vezano samo pojasom za odrasle
- Dete u krilu putnika: 20.000–40.000 RSD — izuzetno opasna praksa jer pojasem vezani odrasli može da povredi dete svojom težinom pri sudaru
- Dete na nepredviđenom mestu u vozilu: 100.000–120.000 RSD — npr. u gepeku, prtljažnom prostoru kombija, ili u tovarnom delu vozila
Bonus kazneni poeni za prekršaje sa decom
Prema članu 336, stav 4 ZOBS-a, za svaki prekršaj u kojem se u vozilu nalazi dete mlađe od 12 godina, vozaču se automatski dodaju 2 bonus kaznena poena, pored redovnih poena za konkretan prekršaj.
Ovo znači da i relativno blagi prekršaji mogu brzo da akumuliraju poene. Proverite koliko poena već imate na našoj stranici o kaznenim poenima.
Grupe auto-sedišta prema težini deteta
Zakon zahteva da sedište bude "odgovarajuće", što znači da mora odgovarati tezini i uzrastu deteta. Postoji 5 grupa:
- Grupa 0:do 10 kg — kolevka za novorođenčad, uvek okrenuta unazad
- Grupa 0+:do 13 kg — nosiljka/ljuljaška, takođe okrenuta unazad
- Grupa I:9–18 kg — sedište sa sopstvenim pojasem, može biti okrenuto napred ili nazad
- Grupa II:15–25 kg — sedište sa naslonom i vodiljkama za pojas vozila
- Grupa III:22–36 kg — booster sedište (podizač) koji koristi pojas vozila
Dete ispod 3 godine u prednjem sedištu
Dete mlađe od 3 godine sme da se vozi u prednjem sedištu isključivo pod sledećim uslovima:
- Sedište mora biti okrenuto unazad (rear-facing)
- Prednji airbag na strani suvozača mora biti isključen
- Sedište mora odgovarati grupi za tezinu deteta
Upozorenje
Aktiviran airbag može biti smrtonosan za dete u rear-facing sedištu. Ako ne možete da isključite airbag, dete MORA biti na zadnjem sedištu.
Izuzetak za taksi vozila
Taksi vozila su izuzeta od obaveze posedovanja auto-sedišta. Međutim, ovo ne znači da je dete bezbedno — roditelji bi trebalo da ponesu sopstveno sedište ili da koriste servis koji nudi auto-sedišta. U slučaju nezgode, odgovornost pada na roditelja koji je pristao na prevoz bez sedišta.
Povezane stranice
Za više informacija o kaznenim poenima i prekršajima vezanim za decu:
Važno
Iznosi kazni u ovom članku su prema važećim odredbama ZOBS-a. Uvek proverite aktuelne iznose na dan prekršaja jer se zakon može izmeniti.
